लहानमा भानुभक्तको सम्झनामा कविता प्रतियोगिता सम्पन्न

सिरहाको लहानमा आदिकवि भानुभक्त आचार्यको २१२ औँ जन्मजयन्तीको अवसरमा प्रगतिशील लेखक संघ, सिरहा शाखाले आयोजना गरेको खुला कविता प्रतियोगिता भव्य रूपमा सम्पन्न भएको छ । असार २९ गते लहान नगरपालिकाको सभाहल तीन घण्टासम्म कविता उत्सवमा परिणत भयो, जहाँ साहित्य र भावनाले समयलाई बाँधेर राख्यो । कार्यक्रमको अध्यक्षता प्रगतिशील लेखक संघ सिरहा शाखाका अध्यक्ष भैरव गेलालले गरे भने प्रमुख अतिथि नन्दलाल आचार्यले उद्घाटन गर्दै भानुभक्तलाई “भाषिक आदिवासी” को संज्ञा दिएका थिए । उद्घोषक समर भण्डारीको लयात्मक संचालनले सम्पूर्ण माहोललाई कविता केन्द्रित बनाएर अघि बढाएको थियो । मुख्य आकर्षण खुला कविता प्रतियोगिता रह्यो, जहाँ सृष्टि साह, सन्तोषी यादव, जीवन यादव, शिवशंकर यादव, मौसम कुमारी साह, महेश सिंह, तिलक थापा, टुने बहादुर राउत, रुपेश सदाय, हरिनाथ यादव लगायतले कविता वाचन गरे । त्रय निर्णायक अर्जुन प्रसाद गुप्ता ‘दर्दिला’, जिवछ उदासी र सन्जिता भट्टराईले विषयवस्तु, भावनात्मक गहिराइ र प्रस्तुतीकरणको आधारमा मूल्याङ्कन गरे । प्रतियोगितामा टुने बहादुर राउत प्रथम घोषित भए, जसले सामाजिक न्याय र भाषिक चेतनालाई चित्रण गरेका थिए । उनले रु ५,०००/- नगद र प्रमाणपत्र पाए । दोस्रो स्थानमा आधुनिक प्रतीक र ग्रामीण यथार्थ समेटेका तिलक थापा रहे, जसले रु ३,०००/- प्राप्त गरे । तेस्रो स्थानमा मैथिली सांस्कृतिक झल्को प्रस्तुत गर्ने रुपेश सदायलाई रु २,०००/- प्रदान गरियो । मौसम कुमारी साहलाई विशेष सान्त्वना पुरस्कार दिइयो, जसले युवतीको दृष्टिकोणबाट भावना अभिव्यक्त गरेकी थिइन् । कार्यक्रम केवल प्रतियोगिता मात्र नभई साहित्यिक श्रद्धाञ्जलीको रूपमा पनि सम्पन्न भयो । भैरव गेलाल, नन्दलाल आचार्य, अर्जुन प्रसाद गुप्ता, जिवछ उदासी, सन्जिता भट्टराई, प्रेम न्यौपाने, समर भण्डारीलगायतका दर्जनौं स्रष्टाहरूले नेपाली र मैथिली भाषामा कविता वाचन गरे । प्रस्तुत कविताहरूमा भानुभक्तको स्मरण, भाषिक अधिकार, समावेशी चेतना र सामाजिक सरोकार झल्किन्थे । तीन घण्टासम्म चलेको कार्यक्रममा उत्साह घट्नुको साटो बढ्दै गयो । करिब तीन दर्जन सहभागीहरूमा शिक्षक, विद्यार्थी, पत्रकार, साहित्यकार र युवाहरू थिए । उनीहरूको अनुहारमा सन्तुष्टि प्रकट थियो । कार्यक्रमको मूल सन्देश थियो- भानुभक्तलाई केवल रामायण अनुवाद गर्ने कविका रूपमा सीमित नगर्नु, उनी भाषिक मुक्ति र जनचेतनाका अभियन्ता थिए । प्रमुख अतिथि आचार्यले भने, “हामीले भानुभक्तलाई वर्तमान भाषिक सङ्घर्षको प्रेरक सन्दर्भका रूपमा पढ्नुपर्छ ।” कार्यक्रमले साहित्य केवल वाचन वा लेखन होइन, समाजको सशक्त प्रतिबिम्ब हो भन्ने सन्देश दिएको थियो । कविता शोषणको प्रतिवाद गर्ने क्षेत्र हो, जहाँ शब्दहरूले नागरिकता र पहिचानको अर्थ बनाउँछन् । यस प्रतियोगिताले लहानलाई मात्र होइन, समग्र मधेश र नेपाललाई नयाँ साहित्यिक सम्भावनाको संकेत दिएको छ।
श्रोतः लक्ष्मी रिजाल