को ठुलो

रम्भा पौडेल
चन्द्रागिरि ७ काठमाण्डौ

“सबै भन्दा ठूलो त नेता हो ।”
“ इस ।”
“मेरो गुरु ठूलो हो । ”
रमिता र जीवनको भनाभन चलिरह्यो ।
“हैन के को झगडा हो यिनीहरुको ? लौन लडेर मर्न लागिसके । किन चुप लागेर बस्नुभाको हो ?”
आमाले बाबातिर संकेत गर्दै भन्नुभयो।
“हुन देउ न, कत्तिको तार्किक रहेछन् । यिनीहरुको बुद्धि, स्कुलले के सिकाएछ सुनौ न यिनका कुरा एकछिन ।” बाबाको कुराले आमा पनि चुप लागेर बस्नुभो।
रमिता र जीवनको विवाद सकिएन । उनीहरुले भने, “लौ हिड न त आमा सँग जाउँ । हाम्रो आमा पनि त स्कुलको गुरुमा हो नि । उहाँ सँगै कुरा सोधौँ । को ठूलो हो ?“ उनीहरु दौडदै आमासँग आइपुगे ।
रमिताले भनिन् , “आमा ! आमा ! जीवनले त सवैभन्दा ठूलो नेता हो भन्छ । हाम्रो स्कुलको गुरुभन्दा नेता ठूलो हो र ? नेतालाई पनि पढाउने गुरु होइन र ? गुरुले पढाएर भएको नेता कसरी गुरुभन्दा ठूलो भयो ?”
आमाले शान्त स्वरमा जवाफ दिनु भयो, “तिमीहरुले प्रश्न तार्किक उठाएका छौ । हो नेता आफनो देशभित्र शक्तिशाली हुन्छन् । राज्यका सबै संयन्त्र उनले हातमा पारेका हुन्छन् । देशका सबेै जनता उनीहरुकै पछि लाग्छन्। नेता शक्तिले ठूला हुन्छन् । त्यस अर्थमा उनीहरु ठूला हुन्। बुद्धि, तर्क , विवेक र ज्ञानले भरिपूर्ण भएका गुरुले जनताको मन अझै जितेका हुन्छन् । फरक यत्ति छ कि नेताले शासन शक्तिले गर्छन् भने गुरुले शासन बुद्धिमता र प्रेम र विवेकले गर्छन । त्यसैले उनीहरुको स्थान संसारभरि हुन्छ । राजा त आफनो देशमा मात्र पुजिन्छ अझ नेता ?”
हाम्रो शास्त्रमा लेखिएको छ “स्वदेशे पुज्यते राजा, विद्वानसर्वत्र पुज्यते । राजा आफनो देशमा मात्र पुजिन्छ । विद्वान् संसारभरि पुजिन्छ । गुरु भनेका विद्वान् हुन ।” गुरु बन्नका लागि विद्वता हुनै पर्दछ।
अब तिमीहरु नै भन राजा , नेता र गुरुमा को ठुलो हो।