त्यो बेलाको केटो

एल•बी•बस्नेत
जोरथाङ्ग,द•सि•

अस्सीको दशक। कक्षा छ: मा पढ्दै गरेको तेह्र वर्षको भीम बहादुर कक्षा आठमा पढ्ने राप्छो भन्ने दाजुको संगतमा परी सुगन्धी खैनीको लतमा पर्यो। शुरुमा सिकाउने गुरुलाई नै माग्दै ओंठमा च्याप्थ्यो। पछि डेढ़ रुपियाँमा सुगन्धीको डब्बै किनी लुकाउँदै खाने भयो।
घरभित्रै पाइखाना थिएन; बाहिर निक्कै पर जानु पर्थ्यो। भीम बहादुरलाई खैनीको तल्तल् लाग्यो। कोठामै बट्टा खोली खैनी खान सक्दैनथ्यो, कारण पल्लो कोठामा आमा-बाबा सुतेका थिए। आमाले सबै थाहा पाउँछिन् भनेर भीम बहादुर लघुशंकाको निहु गरी बाहिर निस्क्यो अनि क्षणभरमै ओँठमा खैनी च्यापी भित्र के पसेथ्यो, भित्र कोठाबाटै आमा कराईन्- “ए सानो भाइ, तैँले सुगन्धी खाईस् ??”
“हैन है..” भनी ऊ थररर काम्न थाल्यो। हत्पत्त कोठाभित्र पसी खैनीको बट्टा लुकाउन खोज्यो, तर कतै सुरक्षित जगा पाएन। जस्तै चेपचापमा लुकाए पनि ‘यहाँ त आमाले भेट्टाउँछिन्’ भन्ने लाग्यो। आमा उठेर आउनु भएन, तर पनि छोरा रातभरि निदाउँनै सकेन।
“तैँले हिजो सुगन्धी खाईस् हैन ? आजु तँलाई रम, रक्सी, जाँड़, भाङ-धतुरो सबै दिन्छु; नखा त, तेरो छाला उतार्छु” बिहानै आमाको अदालतमा छोराको सुनवाई शुरु भयो। भीम बहादुरले झिसमिसेमै उठी बट्टा कट्टाई सकेको र अब उसो कहिल्यै खैनी सेवन नगर्ने प्रतिज्ञा गरिसकेको भए तापनि ऊ आमा सामु डरले थर्थर काँप्दै उभिइरह्यो।
छ्यालिस वर्ष बित्यो। आमा पनि छैनन्। तर त्यस दिनदेखि भीम बहादुरले कहिल्यै खैनी-चुरोट, मद-मदिरा छोएन। ऊ ‘त्यो बेलाको केटो’ थियो। यो बेलाको भए के हुन्थ्यो कुन्नि!