धुर्मुसे

रोजिना घिमीरे

धेरै धेरै वर्षअघि, हिमालको काखमा रहेको एउटा सानो गाउँमा, जहाँ घरहरूका छानाहरू हिउँले ढाकिएका हुन्थे र हावाको सिदी बोलीले काँपिरहन्थ्यो, त्यहाँ धुर्मुसे नामको एउटा सानो केटो बस्थ्यो। धुर्मुसे अरू केटाहरू जस्तो होइन, उसको आँखामा अनगिन्ती ताराहरू झिलिमिली गर्थे र उसको मनमा ठूलो संसार घुम्ने सपना हुन्थ्यो। उसलाई कथा सुन्न र सुनाउन असाध्यै मन पर्थ्यो।
गाउँको छेउमा एउटा पुरानो, ठूलो पिपलको रूख थियो। त्यो रूखको जरामा बसेर धुर्मुसे घण्टौँ बिताउँथ्यो, कल्पनाको संसारमा हराउँदै। ऊ सोच्दथ्यो, “कस्तो होला त्यो संसार जहाँ अग्ला अग्ला घरहरू छन्, जहाँ सहरको चम्किलो उज्यालो रातमा पनि दिन जस्तै लाग्छ ?” उसका साथीहरू उसलाई ‘सपनाको दुनियाँमा बस्ने’ भनेर जिस्काउँथे, तर धुर्मुसेलाई वास्ता थिएन।
एक दिन, एक बूढो यात्री गाउँमा आइपुग्यो। ऊ धेरै टाढाबाट आएको थियो र उसले धेरै देश घुमेको थियो। धुर्मुसेले त्यस बूढोसँग कुरा गर्ने मौका पायो। बूढो यात्रीले धुर्मुसेलाई उड्ने कार, बोलिने पुतली र जादुई चिम्नीहरूको बारेमा कथाहरू सुनायो। धुर्मुसेले मनमा ती सबै कुराहरू गहिरोसँग टिप्यो।
बूढो यात्रीले धुर्मुसेलाई एउटा सानो, चम्किलो ढुङ्गा दियो। “यो तिम्रो सपनाको ढुङ्गा हो,” बूढोले भन्यो। “जब तिमी यसलाई हेर्छौ र मनमा केही चाहन्छौ भने, त्यो पूरा हुन सक्छ।” धुर्मुसेले ढुङ्गालाई स-सानो हातले समात्यो, त्यसको न्यानोपन महशुस गर्यो र आफ्नो सपनाको दुनियाँको कल्पना गर्यो। समय बित्दै गयो। धुर्मुसे ठूलो भयो, तर उसको सपना कहिल्यै मरेन। उसले गाउँका मानिसहरूलाई सहयोग गर्यो, खेतमा काम गर्यो, र जहिले पनि समय मिल्थ्यो, सपनाको ढुङ्गालाई हेरेर ठूलो दुनियाँको कल्पना गर्थ्यो।
एउटा जाडोयाममा, गाउँमा धेरै हिउँ पर्यो। हिउँले बाटोहरू बन्द गर्यो र धेरै घरहरू भत्काइदियो। गाउँलेहरू दुःखी र निराश भए। धुर्मुसेले उनीहरूको पीडा देख्यो। उसले आफ्नो सपनाको ढुङ्गा निकाल्यो र आँखा चिम्लेर प्रार्थना गर्यो, “हे मेरो सपनाको ढुङ्गा, मलाई यस्तो शक्ति देऊ जसले मेरो गाउँलाई फेरि खुसी बनाउन सकोस्।”
जब उसले आँखा खोल्यो, ढुङ्गा चम्किलो भयो। धुर्मुसेलाई लाग्यो कि उसले केही गर्न सक्छ। उसले गाउँलेहरूलाई भेला गर्यो र भन्यो, “हामी डराउनु हुन्न। हामी मिलेर काम गर्यौं भने यो विपतलाई पनि जित्न सक्छौं।”
धुर्मुसेको कुरा सुनेर गाउँलेहरूमा नयाँ आशा जाग्यो। उनीहरू सबैसँग मिलेर भत्किएका घरहरू बनाउन लागे, बाटोहरू सफा गरे र एकअर्कालाई सहयोग गरे। धुर्मुसे अघि-अघि हिँड्यो, सबलाई प्रेरणा दिँदै।
धेरै दिनको अथक प्रयासपछि, गाउँ फेरि पुरानै अवस्थामा फर्कियो। गाउँलेहरू धुर्मुसेको साहस र नेतृत्व देखेर छक्क परे। उनीहरूले बुझे कि सपना हेर्नु मात्रै ठूलो कुरा होइन, ती सपनाहरूलाई पूरा गर्नका लागि प्रयास गर्नु पनि उत्तिकै महत्वपूर्ण छ।
धुर्मुसेले त्यो दिन सिक्यो कि ठूलो दुनियाँको सपना देख्नु राम्रो हो, तर आफ्नो वरिपरिको दुनियाँलाई सुन्दर बनाउनु त्यसभन्दा पनि ठूलो कुरा हो। र त्यो सानो, चम्किलो ढुङ्गाले उसलाई सधैँ सम्झाइरह्यो – सपना हेर्नुहोस्, तर ती सपनाहरूलाई सत्य बनाउन प्रयास गर्नुहोस्।